LexAM

Վերլուծություններ

Քննարկվում է

Մի ստորագրություն, մի վճար պակաս․ ինչ է փոխվելու բազմաբնակարան շենքերի գազամիացման ժամանակ

Նախագիծը բազմաբնակարան շենքերի բնակիչների և կազմակերպությունների համար վերացնում է գազամատակարարման ցանցին միանալու տեխնիկական պայմաններ ստանալու փուլում գազասպառման համակարգի սեփականատիրոջ գրավոր համաձայնության պահանջը։ Փոփոխության նպատակը բնակիչների համար ավելորդ վարչական և ֆինանսական խոչընդոտների, այդ թվում՝ համաձայնության դիմաց լրացուցիչ վճարների պահանջի նվազեցումն է։ Միաժամանակ, տեխնիկական և անվտանգության մյուս պահանջները պահպանվում են։

Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Հայկական ֆեռոմոլիբդենը՝ դեպի ԵՄ․ պետությունը կփոխհատուցի մաքսատուրքի 50%-ը

Նախագիծը ֆեռոմոլիբդենի արտադրանքը ներառում է արտահանման մաքսատուրքի փոխհատուցման ծրագրում՝ նախատեսելով վճարված մաքսատուրքի 50%-ի փոխհատուցում։ Միաժամանակ պարզեցվում է վարչարարությունը․ արտահանման պայմանագիրը կպահանջվի միայն այն դեպքում, երբ առանց դրա հնարավոր չէ նույնականացնել գործարքը։ Փոփոխությունը հնարավորություն է տալիս նոր աջակցություն ստանալ ֆեռոմոլիբդեն արտադրողներին, սակայն կարևոր են ապրանքի ճիշտ դասակարգումը, վեցամսյա դիմումի ժամկետը և հարկային պարտավորությունների բացակայությունը։

Այլ / Ընդհանուր

Ընդունված է

Մոբիլիզացիայից փախչելը կարող է հիմք լինել Հայաստանում ապաստան ստանալու համար. Վճռաբեկ դատարանի կարևոր որոշում

Վճռաբեկ դատարանը կարևորեց, որ ապաստան հայցողի՝ մոբիլիզացիայից խուսափելու վերաբերյալ հայտարարությունը չի կարող մերժվել միայն պաշտոնական փաստաթղթի բացակայության պատճառով։ Դատարանը պարտավորեցրել է Միգրացիայի ծառայությանը Պուվանովին տալ ապաստան և ճանաչել փախստական։ Որոշումը կարող է ուղղորդող նշանակություն ունենալ նմանատիպ գործերում, սակայն չի նշանակում, որ մոբիլիզացիայից խուսափելը ինքնին երաշխավորում է ապաստան․ յուրաքանչյուր դեպք գնահատվում է առանձին։

Վարչական իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Ինչպես է փակվում կրկնակի տարկետում ստանալու բացը

Փոփոխությունը վերացնում է տարկետման համակարգում առաջացած իրավական բացը՝ արգելելով գիտատեխնիկական տարկետում արդեն ստացած ուսանողին նույն կամ հաջորդ կրթական աստիճանի համար օգտվել նաև 2026թ․ սահմանված՝ աշխարհի 50 լավագույն բուհերի տարկետումից։ Սա համակարգը դարձնում է ավելի հետևողական, սակայն սահմանափակում է այն ուսանողների հնարավորությունը, որոնք Հայաստանում ուսումն ավարտելուց հետո ընդունվում են աշխարհի առաջատար բուհեր։ Փոփոխությունն ուժի մեջ կմտնի հրապարակմանը հաջորդող օրը։

Քաղաքացիական իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Օրինապահ հարկ վճարողի հավաստագիրը դառնում է մշտական, բայց հսկողությունն էլ է դառնում մշտական

«Օրինապահ հարկ վճարող» հավաստագիրը դառնում է ժամկետանց չլինող, սակայն հարկային մարմինը յուրաքանչյուր եռամսյակ կստուգի դրա պայմանների պահպանումը։ Մեղմացվում են փոքր խախտումների և ուշացումների հետևանքները, բայց ավելանում են նոր պահանջներ՝ շահութաբերության, աշխատակիցների և փոխկապակցված անձանց վերաբերյալ։ Հավաստագիրը կարող է կորցվել նաև նոր պահանջներին չհամապատասխանելու դեպքում։ Փոփոխություններն ուժի մեջ կմտնեն 2027թ․ հունվարի 1-ից։

Հարկային իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Պետական հողերի կառավարումը կենտրոնանում է. ինչ է կորցնում համայնքի բյուջեն

Նախագիծը պետական հողերի կառավարումը համայնքներից փոխանցում է Պետական գույքի կառավարման կոմիտեին՝ բացառությամբ գյուղատնտեսական հողերի։ Սա կարող է ապահովել միասնական կառավարում և ավելացնել պետական բյուջեի եկամուտները, բայց համայնքները կկորցնեն այդ հողերի վարձակալությունից ստացվող եկամուտները։ Անորոշ է դրանց փոխհատուցման հարցը, իսկ կենտրոնացումը կարող է դանդաղեցնել տեղական հարցերի լուծումը։

Այլ / Ընդհանուր

Ընդունված է

Ընտրակաշառքի համար պաշտոն զբաղեցնելու իրավունքից զրկելը դառնում է պարտադիր

Նախագիծը խստացնում է ընտրակաշառքի հետ կապված հանցագործությունների հետևանքները։ Դատապարտվելու դեպքում պետական, համայնքային քաղաքական կամ ինքնավար պաշտոն զբաղեցնելու իրավունքից զրկվելը կդառնա պարտադիր՝ մինչև 3-5 տարի ժամկետով՝ կախված հանցագործությունից։ Սա պատժի կիրառումը դարձնում է ավելի միասնական, սակայն սահմանափակում է դատարանի հնարավորությունը՝ հաշվի առնելու մեղավորի դերի տարբերությունը։

Քրեական իրավունք

Քննարկվում է

Պեստիցիդների ու ագրոքիմիկատների արտադրությունն ու վաճառքն այսուհետ լիցենզիա կպահանջեն

Նախագիծը սահմանում է պեստիցիդների և ագրոքիմիկատների արտադրության ու վաճառքի լիցենզավորման գործնական կարգը՝ իրականացնելով 2026 թվականին ընդունված օրենքների պահանջները։ Սակայն ամենակարևոր մասը՝ լիցենզավորման պայմանները, վճարները, պահանջվող որակավորումները և ընթացակարգերը, ներառված հավելվածները հասանելի չեն։ Անորոշ են նաև անցումային շրջանի կանոնները գործող բիզնեսների համար։ Կարգավորումն ուղղակիորեն կազդի ոլորտի ընկերությունների և անուղղակիորեն՝ ֆերմերների վրա։

Այլ / Ընդհանուր

Ընդունված է

Անշարժ գույքի ու փոխադրամիջոցի հարկը. ինչ է իրականում փոխվում

Փոփոխություններով ընդլայնվում է պետական և համայնքային գույքի հարկման շրջանակը, իսկ պետական մարմինների ու կազմակերպությունների արտոնությունները՝ կրճատվում։ Խստացվում են նաև գույքի գրանցման կանոնները․ հարկային պարտքը կարող է խոչընդոտել գույքի իրացման գրանցմանը նաև սնանկության և գրավի դեպքում։ Բացառություններ են պետական ու համայնքային մարմինների ակտերի հիման վրա գրանցումները և ժառանգությունը։ Հարկման հիմնական փոփոխությունները կգործեն 2027 թ. հունվարի 1-ից։

Հարկային իրավունք

Քննարկվում է

Բեռների հետագծման նոր կանոններ. ինչպես են մաքսային մարմինն ու օպերատորը փոխանակելու տվյալներ նավիգացիոն կապարակնիքների մասին

Նախագծով սահմանվում է, թե ինչպես են մաքսային մարմինն ու լիազորված օպերատորը փոխանակելու տեղեկություններ տարանցիկ բեռների էլեկտրոնային կապարակնիքների վերաբերյալ։ Հիմնականում նախատեսվում է ավտոմատացված փոխանակում API-ի միջոցով, իսկ մինչ այդ՝ էլեկտրոնային փոստով և համակարգ մուտք գործելու միջոցով։ Նպատակն է ուժեղացնել տարանցիկ բեռների վերահսկողությունն ու կանխել դրանց ապօրինի մուտքը Հայաստանի շուկա։

Այլ / Ընդհանուր

Ընդունված է

Էլեկտրամեքենաների ներմուծման քվոտան կավելանա 2026-ին. ինչ է սա նշանակում

2026 թվականին Հայաստանում 0% մաքսատուրքով էլեկտրամեքենաների ներմուծման քվոտան կավելանա 5000-ով՝ հասնելով 20 000 մեքենայի։ Լրացուցիչ 5000-ից մինչև 4500-ը նախատեսված է սովորական ներմուծողների և ֆիզիկական անձանց համար, իսկ մինչև 500-ը՝ արտադրողների հետ ուղղակի պայմանագիր և պաշտոնական սպասարկում ունեցող դիլերների համար։ Փոփոխությունը ԵԱՏՄ-ի որոշման իրականացումն է և նոր բյուջետային ծախս չի նախատեսում։

Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Աբովյանի ավագանին քննարկելու է հողերի նշանակության փոփոխություններ Առինջում, Աբովյանում, Բալահովիտում, Մայակովսկիում և Արամուսում

Նախագծով Աբովյան համայնքի մի շարք հողամասերի նպատակային նշանակությունն ու կառուցապատման պայմաններն են փոխվում։ Փոփոխությունների մեծ մասը վերաբերում է կոնկրետ հողատերերի դիմումներին, սակայն առանձնանում է Արամուսի մոտ 6 հեկտար համայնքային գյուղատնտեսական հողի վերածումը ընդերքօգտագործման հողի, ինչը կարող է թույլ տալ այն օգտագործել արդյունահանման նպատակով։ Միաժամանակ Առինջում երկու հողամասում թույլատրվում է մինչև 3 հարկանի կառուցապատում:

Քաղաքացիական իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Չլիցենզավորված խաղատների կայքերի արգելափակման մեխանիզմը

Նախագծով սահմանվում է, թե ինչպես պետք է արգելափակվեն Հայաստանում լիցենզիա չունեցող օնլայն խաղատների և խաղադրույքային կայքերը։ ՊԵԿ-ը նման կայքերը կներառի հատուկ շտեմարանում, որից հետո ինտերնետ օպերատորները պետք է մինչև 2 աշխատանքային օրվա ընթացքում արգելափակեն դրանց հասանելիությունը, իսկ բանկերն ու վճարահաշվարկային կազմակերպությունները՝ սահմանափակեն դրանց հետ կապված վճարումները։ Միաժամանակ նախատեսվում է նաև կայքերի հայելային տիրույթների արգելափակում։

Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Համայնքի ավագանու անհամաձայնությունն այլևս ինքնաբերաբար չի արգելափակի նախագծերը

Նախագծով նվազեցվում է համայնքի ավագանու՝ իր տարածքում իրականացվող գործունեությանը առարկելու ազդեցությունը։ Եթե գործող կարգով ավագանու անհամաձայնությունը կարող էր փաստացի արգելափակել բնապահպանական փորձաքննությունը, ապա նոր կարգով այն այլևս ինքնուրույն արգելք չի լինի։ Պետական լիազոր մարմինը կգնահատի համայնքի առարկության հիմնավորվածությունը և կարող է նույնիսկ դրական եզրակացություն տալ՝ ավագանու անհամաձայնության պայմաններում, սակայն պարտավոր կլինի գրավոր հիմնավորել իր որոշումը։

Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Մինչև 2 միլիոն դրամ՝ 63-72 տարեկան քաղաքացիների բիզնես նախաձեռնությունների համար

Նախագծով առաջարկվում է 63-72 տարեկան քաղաքացիներին մինչև 2 մլն դրամ պետական աջակցություն տրամադրել՝ սեփական բիզնես սկսելու կամ զարգացնելու համար։ Աջակցությունը կտրվի գործարար գաղափարների մրցութային գնահատմամբ՝ առավել բարձր միավոր ստացած հայտերին, և կարող է օգտագործվել, օրինակ, սարքավորումների, հումքի, մարքեթինգի ու թվային գործիքների ձեռքբերման համար։ Ծրագիրը 2026-ին կիրականացվի փուլերով՝ նախ սահմանամերձ, լեռնային և գյուղական, իսկ վերջում՝ քաղաքային բնակավայրերի համար։

Աշխատանքային իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Ընդունված է

Օտարերկրացիների աշխատանքային միգրացիայի և արտաքսման կանոնների խոշոր վերանայում

Նախագիծը երկու հիմնական փոփոխություն է առաջարկում․ թվային հարթակներով տաքսի, առաքման և բեռնափոխադրման աշխատանքը կարգավորել նաև օտարերկրացիների համար, այդ թվում՝ նրանց կացության կարգավիճակ ստանալու հնարավորություն տալով, և փոխել օտարերկրացիների արտաքսման ընթացակարգը։ Ամենակարևոր փոփոխությունն այն է, որ արտաքսման որոշումը այլևս դատարանը չի կայացնելու․ այն կկայացնի հատուկ հանձնաժողովը, իսկ անձը կկարողանա բողոքարկել որոշումը դատարանում, սակայն բողոքը ինքնին չի կասեցնի արտաքսումը։

Վարչական իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Փոփոխություններ հարկադիր կատարողների պարգևատրման ֆոնդի հաշվարկման կարգում

Նախագծով Հարկադիր կատարողների պարգևատրման ֆոնդի հաշվարկման գործող կարգը համապատասխանեցվում է «Կատարողական վարույթի մասին» նոր օրենքի պահանջներին՝ հստակեցնելով կատարողական վարույթների ավարտման և կարճման հիմքերը։ Միաժամանակ նախատեսվում է անցումային կարգավորում՝ 2025 թվականի երկրորդ կիսամյակի համար հին, իսկ 2026 թվականի առաջին կիսամյակի համար նոր օրենքի դրույթները կիրառելու նպատակով։ Փոփոխությունը տեխնիկական բնույթ ունի և լրացուցիչ բյուջետային միջոցներ չի պահանջում։

Քաղաքացիական իրավունք

Քննարկվում է

Անազատության մեջ գտնվող անձինք կազատվեն բողոքի էլեկտրոնային տարբերակը ներկայացնելու պարտականությունից

Նախագծով առաջարկվում է քրեական դատավարության շրջանակում անազատության մեջ գտնվող անձանց ազատել բողոքին էլեկտրոնային տարբերակը կցելու պարտադիր պահանջից։ Փոփոխությունը վերաբերում է մինչդատական, վերաքննիչ և վճռաբեկ բողոքներին և նպատակ ունի վերացնել քրեակատարողական հիմնարկներում այդ պահանջի գործնական անհնարինությունը՝ ապահովելով դատական պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացումը։

Քրեական իրավունք

Քննարկվում է

Ավելի խիստ պատասխանատվություն՝ երեխայի նկատմամբ կատարված սեռական հանցագործությունների համար

Նախագծով խստացվում է երեխայի նկատմամբ սեռական հանցագործությունների համար պատասխանատվությունը՝ այն տարածելով երեխայի վստահությունը, խնամքը, դաստիարակությունը կամ բուժումը ստանձնած անձանց վրա։ Ընդլայնվում է նաև նման հանցագործությունների մասին պարտադիր հաղորդելու շրջանակը՝ 198-202-րդ հոդվածների դեպքերի համար։ Նախագիծը հիմնված է ՄԻԵԴ-ի «A.P. ընդդեմ Հայաստանի» վճռի և Լանզարոտեի կոնվենցիայի պահանջների վրա։

Քրեական իրավունք

Քննարկվում է

Դատավճիռներում այլևս չեն կրկնվի ապացույցները ամբողջությամբ

ՀՀ արդարադատության նախարարությունը նախագիծ է մշակել, որով փոփոխվում է 2021 թվականի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 349-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետը։ Խոսքը գնում է այն մասին, թե ինչ պետք է գրված լինի դատավճռի նկարագրական մասում (այն հատվածում, որտեղ շարադրվում է մեղադրանքի էությունն ու քննված ապացույցները)։

Քրեական իրավունք