LexAM

← Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում էԱյլ / Ընդհանուր

Համայնքի ավագանու անհամաձայնությունն այլևս ինքնաբերաբար չի արգելափակի նախագծերը

12 օգոստոսի 2026 թ.

Կարճ ամփոփում

Նախագծով նվազեցվում է համայնքի ավագանու՝ իր տարածքում իրականացվող գործունեությանը առարկելու ազդեցությունը։ Եթե գործող կարգով ավագանու անհամաձայնությունը կարող էր փաստացի արգելափակել բնապահպանական փորձաքննությունը, ապա նոր կարգով այն այլևս ինքնուրույն արգելք չի լինի։ Պետական լիազոր մարմինը կգնահատի համայնքի առարկության հիմնավորվածությունը և կարող է նույնիսկ դրական եզրակացություն տալ՝ ավագանու անհամաձայնության պայմաններում, սակայն պարտավոր կլինի գրավոր հիմնավորել իր որոշումը։

Այս նախագծին կից հիմնավորում չի ուղարկվել, ուստի վերլուծությունը հիմնված է բացառապես նախագծի տեքստի վրա։ Փոփոխվում է 2014 թվականի «Շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության գնահատման և փորձաքննության մասին» oրենքը (ՀՕ-110-Ն), որը կարգավորում է, թե ինչպես է պետությունը գնահատում որևէ պլանավորվող գործունեության (օրինակ՝ շինարարության, ընդերքօգտագործման) հնարավոր ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա՝ նախքան դրան թույլտվություն տալը։

Գործող oրենքով, երբ պլանավորվող գործունեությունն առնչվում է կոնկրետ համայնքի, տեղական ինքնակառավարման մարմինը՝ ավագանին (համայնքի ընտրովի ներկայացուցչական մարմին), իրավունք ունի տալ նախնական համաձայնություն կամ անհամաձայնություն։ Ինչպես ցույց է տալիս նախագծի 2-րդ հոդվածով հանվող դրույթը (Օրենքի 12-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի «ա» ենթակետ) և 3-րդ հոդվածով ամրագրվող նոր բացատրությունը, ներկայումս ավագանու անհամաձայնությունը գործնականում ֆունկցիոնում է որպես կանխարգելիչ արգելք. այն կարող էր հիմք հանդիսանալ, որպեսզի փաստաթղթերի փաթեթը չընդունվի փորձաքննության, կամ որպեսզի փորձաքննության գործընթացը ընդհանրապես չսկսվի կամ դադարեցվի։

Նախագիծն այս մեխանիզմը փոխում է արմատապես։ Նոր 3.2 կետի համաձայն (հոդված 3)՝ ավագանու նախնական անհամաձայնությունն այլևս ինքնին հիմք չէ ո՛չ փաստաթղթերի ընդունումը մերժելու, ո՛չ փորձաքննությունը չսկսելու, ո՛չ այն դադարեցնելու համար։ Փոխարենը՝ նախաձեռնողը (նախագիծ ներկայացնող անձը կամ մարմինը) իրավունք ունի ներկայացնել իր փաստաթղթերը փորձաքննության՝ կցելով գրավոր պատասխան ավագանու որոշման հիմքերին (հոդված 3.1)։ Այնուհետև լիազոր մարմինը (Շրջակա միջավայրի նախարարությունը կամ նմանատիպ գործառույթ ունեցող պետական մարմին) փորձաքննության ընթացքում ուսումնասիրում է ավագանու անհամաձայնության հիմքերը՝ որպես ընդամենը մեկ գործոն մյուս գործոնների կողքին (հանրային լսումների արդյունքներ, հանրության կարծիքներ, նախաձեռնողի դիրքորոշում, ազդեցության կանխարգելման միջոցառումներ)։

Արդյունքում հնարավոր են երկու ելք (հոդված 4, նոր 18-րդ մաս)․ եթե ավագանու անհամաձայնության հիմքերը փորձաքննության չափանիշների տեսանկյունից համարվեն հիմնավոր՝ տրվում է բացասական եզրակացություն, և նախագիծը փաստացի արգելափակվում է։ Բայց եթե դրանք համարվեն անբավարար կամ հաղթահարելի (օրինակ՝ լրացուցիչ պայմաններով), լիազոր մարմինը կարող է տալ դրական եզրակացություն նույնիսկ ավագանու առարկության դեպքում, միայն պարտավոր լինելով եզրակացության մեջ գրավոր հիմնավորել, թե ինչու է ընդունել կամ չընդունել համայնքի փաստարկները (հոդված 5-ը լրացնում է սա նաև որպես եզրակացության պարտադիր բովանդակային տարր)։

Սա գործնականում նշանակում է լիազորությունների էական վերաբաշխում տեղական ինքնակառավարման ընտրովի մարմնի և կենտրոնական պետական տեխնիկական մարմնի միջև։ Մինչ այժմ համայնքի ավագանին, ըստ երևույթին, ուներ փաստացի վետոյի իրավունք սեփական տարածքում պլանավորվող գործունեության նկատմամբ։ Նոր կարգավորմամբ այդ վետոն դառնում է ընդամենը կշռելի փաստարկ, որի հիմնավորվածությունը վերջնականապես որոշում է կենտրոնական մարմինը՝ ելնելով oրենքով սահմանված փորձաքննության չափանիշներից, այլ ոչ թե ավագանու սեփական քաղաքական կամ համայնքային նախապատվություններից։

Սա ունի իր տրամաբանությունը. եթե ավագանու անհամաձայնությունն ինքնաբերաբար արգելափակող ուժ ունի՝ անկախ դրա հիմքերի որակից, դա կարող է հանգեցնել կամայական կամ զուտ քաղաքական դրդապատճառներով մերժումների, առանց իրական բնապահպանական հիմնավորման։ Մյուս կողմից, հենց տեղական ինքնակառավարումն է սահմանադրորեն նախատեսված մեխանիզմ, որով համայնքն ուղղակիորեն որոշում է կայացնում իր տարածքին առնչվող հարցերի շուրջ, և այս փոփոխությունը փաստացի նվազեցնում է այդ մեխանիզմի ծանրակշռությունը հօգուտ կենտրոնական տեխնիկական գնահատականի։ Ընդ որում, «հիմնավոր» համարվելու շեմը կապված է հատուկ փորձաքննության չափանիշների հետ, ինչը նշանակում է, որ մի շարք համայնքային մտահոգություններ (օրինակ՝ տնտեսական առաջնահերթություններ, տեղանքի ինքնությանն առնչվող կամ պարզապես կամային անհամաձայնություն) կարող են ձևականորեն դուրս մնալ այն շրջանակից, որով կդիտարկվի դրանց քաշը վերջնական որոշման մեջ։

Դրական կողմ է այն, որ նոր կարգավորումն ավելացնում է թափանցիկություն. նախկինում անհայտ է, թե ինչ հիմքով էր հաշվի առնվում կամ չէր առնվում ավագանու դիրքորոշումը, մինչդեռ այժմ եզրակացության մեջ պարտադիր պիտի երևա հստակ պատճառաբանություն՝ ինչու է համայնքի առարկությունն ընդունվել կամ մերժվել։

Սկզբնաղբյուր՝ https://www.e-draft.am/projects/10525/about

Նման վերլուծություններ

Քննարկվում է

Էլեկտրոնային առևտրի նոր օրենք. ինչ են պարտավոր լինելու առցանց հարթակներն ու վաճառողները

Բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության և արհեստական բանականության նախարարությունն առաջարկում է «Էլեկտրոնային առևտրի մասին» նոր օրենք և Քաղաքացիական օրենսգրքի փոփոխություններ։ Հարթակները պետք է ստուգեն վաճառողներին, գնորդին նախապես ցույց տան ամբողջական գինն ու առաքման ժամկետը, քննեն բողոքներն ու անօրինական ապրանքների մասին ահազանգերը։ Օրենքը ուժի մեջ կմտնի հրապարակումից վեց ամիս անց, իսկ գործող հարթակները կունենան ևս վեց ամիս։

Քաղաքացիական իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Երեխայի խնամքի նպաստը կդառնա միասնական, իսկ արտերկրում երեք ամսից ավելի մնալը կդադարեցնի նպաստը

Աշխատանքի և բարեկեցության նախարարությունը առաջարկում է փոխել ծննդյան, երրորդ և հաջորդ երեխայի ու մինչև երկու տարեկան երեխայի խնամքի նպաստների կանոնները։ 2028 թվականից ծնված երեխաների համար խնամքի նպաստը կլինի միասնական չափով, իսկ ուշ դիմելու դեպքում նպաստը հետադարձ կնշանակվի միայն երեք ամսով։ Ծնողի կամ երեխայի՝ երեք ամսից ավելի արտերկրում լինելը կդադարեցնի նպաստը, բայց բանկում տարեկան հայտարարություն ստորագրելու պարտականությունը կվերանա։

Ընտանեկան իրավունք · Այլ / Ընդհանուր

Քննարկվում է

Դասագրքերի գնահատման նոր գործիք. ինչ է փոխվում և ինչ՝ ոչ

Նախագիծը դասագրքերի բովանդակային և մեթոդական գնահատման փուլում սահմանում է տեքստի լեզվական մատչելիության և ընթեռնելիության լրացուցիչ գնահատում՝ Լեզվի կոմիտեի մշակած ընթեռնելիության համաթվի գործիքով։ Արդյունքները օժանդակ են և մերժման հիմք չեն, իսկ հանձնաժողովը կարող է առաջարկել մինչև 10 աշխատանքային օրում լրամշակել հատվածները։ Գիտականության, ամբողջականության և չափորոշչին համապատասխանության պահանջները պահպանվում են։

Այլ / Ընդհանուր